Praefatio evangelii secundum Marcum
Marcus adseruit, qui colobodactylus est nominatus, ideo quod ad ceteram corporis proceritatem digitos minores habuisset. Iste interpres fuit Petri. Post excessionem ipsius Petri descripsit idem hoc in Italiae partibus evangelium.Praefatio evangelii secundum Lucam
Εστιν ο Λουκας Συρος Αντιοχευς, ιατρος τη τεχνη, μαθητης δε αποστολων γενομενος1 και υστερον Παυλω παρακολουθησας μεχρις του μαρτυριου αυτου, δουλευσας τω Κυριω απερισπαστως, αγυναιος, ατεκνος, πδ' ετει εκοιμηθη εν τη Βοιωτια2 πληρης πνευματος αγιου. Ουτος προυπαρχοντων ηδη ευαγγελιων, του μεν κατα Ματθαιον εν τη Ιουδαια αναγραφεντος, του δε κατα Μαρκον εν τη Ιταλια, ουτος προτραπεις υπο πνευματος αγιου εν τοις περι την Αχαιαν το παν τουτο συνεγραψατο ευαγγελιον, δηλων δια του προοιμιου τουτο αυτο, οτι προ αυτου αλλα εστι γεγραμμενα και οτι αναγκαιον ην τοις εξ εθνων πιστοις την ακριβη της οικονομιας εκθεσθαι διηγησιν υπερ του μη ταις Ιουδαικαις μυθολογιαις περισπασθαι αυτους μητε ταις αιρετικαις και κεναις φαντασιαις απατωμενους αστοχησαι της αληθειας· ως αναγκαιοτατην ουν ουσαν ευθυς εν αρχη παρειληφαμεν την του Ιωαννου γεννησιν, ος εστιν αρχη του ευαγγελιου, προδρομος του Κυριου γενομενος και κοινωνος εν τε τω καταρτισμω του ευαγγελιου και τη του βαπτισματος διαγωγη και τη του πνευματος3 κοινωνια. Ταυτης της οικονομιας μεμνηται προφητης εν τοις δωδεκα. Και δη μετεπειτα εγραψεν ο αυτος Λουκας πραξεις αποστολων. Υστερον δε Ιωαννης ο αποστολος εκ των δωδεκα εγραψεν την αποκαλυψιν εν τη νησω Πατμω και μετα ταυτα το ευαγγελιον.Praefatio evangelii secundum Lucam
Est quidem Lucas Antiochensis Syrus, arte medicus, discipulus apostolorum, postea vero Paulum secutus est usque ad confessionem eius, serviens Domino sine crimine. Uxorem numquam habuit, filios numquam procreavit, LXXXVIIII4 annorum obiit in Boeotia, plenus Spiritu sancto. Igitur cum iam descripta essent evangelia, per Mattheum quidem in Iudaea, per Marcum autem in Italia, sancto instigatus Spiritu in Achaiae partibus hoc descripsit evangelium, significans per principium ante suum alia esse descripta, sed et sibi maximam necessitatem incumbere Graecis fidelibus cum summa diligentia omnem dispositionem enarratione sua exponere, propterea ne Iudaicis fabulis et stultis sollicitationibus seducti excederent a veritate. Itaque perquam necessariam statim in principio sumpsit a Iohannis nativitate, quae est initium evangelii, praemissus Domini nostri Iesu Christi, et fuit socius ad perfectionem populi, item inductionem baptismi atque passionis socius. Cuius profecto dispositionis exempli meminit Zacharias5 propheta, unus ex duodecim. Et tamen postremo scripsit idem Lucas actus apostolorum. Postmodum Iohannes apostolus descripsit primum revelationem in insula Pathmos, deinde evangelium in Asia.Praefatio evangelii secundum Iohannem
Evangelium Iohannis manifestatum est ecclesiis ab Iohanne adhuc in corpore constituto, sicut Papias nomine Hierapolitanus, discipulus Iohannis carus, in exotoricis, id est in extremis quinque libris6 retulit; descripsit vero evangelium dictante Iohanne recte. Verum Marcion hereticus, cum ab eo esset inprobatus eo quod contraria sentiebat, abiectus est ab Iohanne. Is vero scripta vel epistolas ad eum pertulerat a fratribus, qui Ponto fuerunt.
Käytetyt editiot ovat seuraavissa teoksissa:
de Bruyne D. 1928: 'Les plus anciens prologues latins des Évangiles.' Revue Bénédictine 40: 193–214. Abbaye de Maredsous.
Regul J. 1969: Die antimarcionitischen Evangelienprologe. Vetus Latina 6. Freiburg.
Yllä oleva Markus-johdannon teksti on Regulin editiossa esitetyn ensimmäisen tekstimuodon mukainen; sama teksti on myös de Bruynen editiossa. Luukas-johdannon kreikankielinen teksti on säilynyt kahdessa käsikirjoituksessa: kokonaan käsikirjoituksessa A (kopioitu noin 900–1100-luvuilla) ja johdannon alkuosa (ensimmäinen virke) myös käsikirjoituksessa B (kopioitu 11. vuosisadalla). Yllä oleva kreikankielinen teksti nootteineen on laadittu de Bruynen ja Regulin editioiden pohjalta siten, että käsikirjoitusten poiketessa toisistaan tekstissä on B:n mukainen lukutapa ja nootissa mainitaan A:n lukutapa. Teknisten syiden takia kreikan kielen korko- ja henkäysmerkit sekä iota subscriptum on jätetty pois. Luukas-johdannon latinankielinen teksti on Regulin editiossa esitetyn ensimmäisen tekstimuodon mukainen. Johannes-johdannon teksti on Regulin edition ensimmäisen tekstimuodon mukainen; de Bruynen edition teksti on tämän kanssa lähes identtinen. Johdantojen suomennokset ovat saatavilla tästä linkistä.
1) Εστιν ... γενομενος] Εστιν ο αγιος Λουκας Αντιοχευς, Συρος τω γενει, ιατρος την τεχνην, μαθητης αποστολων γενομενος A.
2) πδ' ετει εκοιμηθη εν τη Βοιωτια] ετων ογδοηκοντα τεσσαρων εκοιμηθη εν Θηβαις τη μητροπολει της Βοιωτιας A.
3) Sanan πνευματος tilalle on ehdotettu korjausta παθηματος, joka vastaisi latinankielisen version sanaa passionis.
4) Muita käsikirjoituksissa olevia lukutapoja ovat LXXXIII ja LXXIIII.
5) Käsikirjoitusten toinen lukutapa on »Malachiel».
6) in exotoricis id est in extremis quinque libris] Alkuperäinen teksti lienee ollut »in exegeticis quinque libris», joka viittaisi Papiaan viiden kirjan laajuiseen kreikankielisen teokseen nimeltä Λογιων κυριακων εξηγησεως. Sanat »id est in extremis» on todennäköisesti lisätty teksiin selitykseksi kreikkalaiselle sanalle »exotoricis», josta käsikirjoituksissa esiintyy myös korrektimpi muoto »exotericis».